Peynir üretiminde yeni dönem: Süt dışı protein kullanımı yasaklandı

ANKARA - BHA

Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği ile peynirlerin üretiminden tüketiciye sunulmasına kadar geçen süreçte uygulanacak kurallar yeniden düzenlendi. Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni tebliğle 2015 tarihli önceki düzenleme yürürlükten kaldırıldı.

Yeni düzenlemeye göre peynir üretiminde süt proteini dışında proteinler, nişasta ve nişasta bazlı ürünler, jelatin, soya ürünleri ile süt yağı haricindeki hayvansal ve bitkisel yağlar kullanılamayacak. Yalnızca çeşnili taze peynirlerde, stabilizör amacıyla teknolojinin izin verdiği miktarda nişasta kullanılmasına izin verilecek.

Tebliğle çiğ sütten veya termizasyon işleminden geçirilmiş sütten üretilen, telemesi haşlanmamış peynirlerin satışına ilişkin şartlar da belirlendi.

Bu kapsamda söz konusu peynirlerin piyasaya sunulabilmesi için en az 4 ay olgunlaştırılması gerekecek. Olgunlaştırılmadan satışa çıkarılacak peynirlerde ise çiğ sütün en az pastörizasyon normlarında ısıl işlemden geçirilmesi zorunlu olacak.

Yeni tebliğle ürün etiketlerinde bulunması gereken bilgiler de yeniden düzenlendi. Peynirlerin yağlılık sınıfı ve olgunlaşma durumu, ürün adıyla birlikte etikette belirtilecek.

Olgunlaştırılarak satışa sunulan peynirlerde üretim tarihi gün, ay ve yıl olarak yazılacak. Ayrıca ürünün olgunlaştırma süresinin etikette yer alması zorunlu olacak.

Etiketlerde "köy peyniri", "geleneksel peynir", "doğal peynir" ve "çiftlik peyniri" gibi ifadelerin kullanılmasına izin verilmeyecek.

Birden fazla hayvan türünden elde edilen sütlerin karıştırılmasıyla üretilen peynirlerde ise kullanılan süt çeşitleri, miktarlarına göre çoktan aza doğru sıralanarak belirtilecek.

Düzenlemeye göre çeşnili peynirlerde toplam çeşni oranı yüzde 6'yı, çeşnili taze peynirlerde ise yüzde 15'i aşamayacak. Şeker kullanılan çeşnili taze peynirlerin etiketlerinde ilave şeker oranının da belirtilmesi gerekecek.

Kaşar peynirlerinde "eski" ifadesinin kullanılabilmesi için en az 120 gün olgunlaştırma şartı getirildi.

Üretiminde pastörizasyona eşdeğer ısıl işlem uygulanmamış çiğ süt veya termizasyon işleminden geçirilmiş süt kullanılan, telemesi haşlanmamış peynirlerin etiketlerinde de "çiğ sütten üretilmiştir" ifadesi bulunacak. Bu ibarenin ürün adıyla aynı yüzde ve en az 3 milimetre punto büyüklüğünde yazılması zorunlu olacak.

Peynirlerin piyasaya sunuluş biçimi, üretim tekniği, şekli ve kullanım amacına ilişkin "sürülebilir", "ultrafiltrasyon", "üçgen" ve "tost, pizza yapımında kullanılabilir" gibi ifadeler de belirli koşullarla kullanılabilecek. Bu ifadeler tek başına ürün adı olarak sunulamayacak, ürün adı algısı oluşturamayacak ve ürün adından daha büyük puntolarla yazılamayacak.

Tebliğ kapsamında peynirlerin muhafaza edilmesi, taşınması ve piyasaya arzı sırasında 10 derecenin altındaki sıcaklıklarda tutulması zorunlu hale getirildi.

Düzenlemeyle eritme peynirinin dökme olarak satışa sunulması ve telemenin doğrudan tüketiciye satılması da yasaklandı.

Mevcut gıda işletmecilerine yeni düzenlemeye uyum sağlamaları için 30 Nisan 2027 tarihine kadar süre tanındı.

Bu tarihten önce piyasaya arz edilmiş peynirler, raf ömürlerinin sonuna kadar satışta kalabilecek. Ancak yeni düzenlemeye uygun olmayan dilimlenebilir eritme peynirleri, 30 Nisan 2027 tarihinden sonra piyasada bulundurulamayacak.